BOENDALE OVER LANDSHEREN

 

    


| 03-03-2021 |

 

 

Hoewel de samenleving en de overheden in 700 jaar wel wat zijn veranderd zijn sommige lessen uit de 14e eeuw nog steeds actueel of leerzaam.

Jans Teesteye (tussen 1330 en 1340) is een dialoog tussen een Wouter die de vragen stelt en vermoedelijk Jan Boendale, gezegd Jan de Clerc, schepenklerk te Antwerpen, die antwoorden geeft over de rechten en plichten van landsheren:

“Wouter, je moet weten waarom

de rol van landsheer werd geschapen.

Dat gebeurde, zoals geschreven staat,

opdat een ieder het zijne zou krijgen.

Want toen de wereld nog maar net bestond,

konden de mensen zich nog zó slecht beheersen:

wie het sterkst was, onderdrukte de

ander en nam hem zijn bezit af,

met geweld en misbruik van macht,

zodat het noodzakelijk werd

dat het volk om die reden

een vorst moest creëren

die ervoor zorgde dat ieder het zijne kreeg.

Zo kwamen er voor het eerst landsheren,

eervol en vooraanstaand

en omwille van de rechtvaardigheid.

Want al was een heer mild en onverschrokken

en zo moedig in zijn doen en laten

dat hij Jeruzalem zou kunnen veroveren

en het hele heidense rijk doorkruisen,

dan nog hielp dat hem geen fluit

als hij niet rechtvaardig was.

Rechtvaardigheid alleen al is beter

dan de gehele wereld bij elkaar.

Vorsten moeten altijd

de rechten van de heilige kerk handhaven

en zich houden aan Gods geboden,

want alles wat zij hebben, hebben zij van God.

Weduwen en wezen moeten

zij altijd behoeden en te allen tijde

moeten ze de kooplieden beschermen

die door hun land trekken,

opdat die geen schade lijden.

En voortdurend, vroeg en laat,

moeten zij hartzeer hebben van het feit dat

de heidenen ons inwrijven

dat zij het Heilig Land bezet houden,

dat vroeger van ons was,

en ze zullen er zich met hart en ziel op moeten

toeleggen daar een eind aan te maken, zo snel als ze kunnen.

Aldus moet de levenswijze zijn van

vorsten die in aanzien willen komen

en die aan hun plicht willen voldoen,

dan zal God hun goedgezind zijn.”

 

Louis van der Kallen.

 

Kaart van de landsheerlijkheden of gewesten in de Nederlanden in 1350.


Voeg toe aan je favorieten: Permalink.

Reacties kunnen niet achtergelaten worden op dit moment.